มูลนิธิชุมชนสงขลา (Songkhla Community Foundation)

"แปลงผักบุฟเฟต์" เขียนโดย ชาคริต โภชะเรือง

รูปแบบการจัดการขยะเปียกในครัวเรือนนำมาหมักสดปรับสภาพดิน เติมปุ๋ย ปลูกผักบริโภค แบบไร้สารพิษง่ายๆ เป็นความรู้สำหรับทุกครัวเรือน

มีขั้นตอนง่ายๆตามนี้ครับ

๑.ยกแปลงผักตามขนาดที่เหมาะสม หากต้องการปลูกผัก ให้มีดินสูงราวฝ่ามือ กันขอบด้วยก้อนอิฐ ท่อ อิฐบล็อกหรือวัสดุที่เหมาะสมหาได้รอบตัว เช่น ขวดสีหรือขวดน้ำ ร้อยด้วยลวด ความมันวาวใสของขวดพลาสติกจะช่วยไล่แมลงไปในตัว หรือปรับใช้กับวัสดุอื่น เช่น ล้อยาง ไม้ไผ่ กรณีเป็นพื้นปูน ให้ทำแปลงแล้วปูไวนิลรองพื้นก่อนลงดินก็ใช้ได้เช่นกัน

๒.นำดินที่มีความร่วนซุย ประกอบด้วยหน้าดิน ใบไม้แห้ง ขุยมะพร้าวที่ผ่านการรดน้ำคลายความฝาดแล้ว คลุกเข้าด้วยกัน เกลี่ยลงในแปลงผัก หากมีขี้วัวหรือขี้ไส้เดือนก็คลุกเคล้าด้วยกันไปด้วยก็ได้

๓.นำถังที่มีฝาปิด เจาะรูตรงก้นด้วยสว่านหรือมีดปลายแหลม ให้น้ำหมักสามารถไหลซึมออกได้ จำนวนถังและขนาดดูตามขนาดแปลงผัก ๑ ถังต่อ ๑ ตารางเมตร

๔.ฝังถังลงในแปลงผัก นำเศษใบไม้แห้งรองก้น เติมขี้วัว ใส่เศษผัก เศษผลไม้ เปลือกกุ้ง ปู ปลา ข้าวเย็น ข้าวบูด ได้ทุกวัน และย่่อยสลายด้วยน้ำหมักชีวภาพทุก ๕-๗ วัน ปิดฝา ข้อพึงระวัง ไม่นำเศษอาหารที่ผ่านการทอดด้วยน้ำมัน น้ำแกงส้ม เว้นแต่จะล้างน้ำนำแต่กากลงใส่ มิเช่นนั้นน้ำมันจะทำให้รากผักไม่สามารถดูดกลืนอาหารไปใช้ได้

๕.ปลูกผักรอบๆถัง ประเภทยืนต้นปลูกด้านข้างแปลงผัก ผักใบกว้าง ใบแคบปลูกรอบๆถังหมัก มีกระถางดาวเรืองไว้ไล่แมลง หากเป็นพืชตระกูลหัวให้นำใส่กระถางก่อนนำลงแปลงผัก รูปแบบแปลงผักสามารถเพิ่มสวนผักแนวตั้ง ขึ้นค้าง หรือนำเข่งมาวางลงดิน ซ้อนกระถางในเข่งลดหลั่นตามขนาด เป็นกระถาง ๓-๕ ชั้น ปลูกพริก มะเขือ ผักสวนครัวหลากชนิด อยู่ในพื้นที่เดียวกัน ประหยัดเวลาดูแล

๖.น้ำหมักจากการย่อยเศษผักเศษผลไม้ในครัวเรือนจะช่วยปรับสภาพดิน ขี้ไส้เดือนจะทำให้เกิดไส้เดือนช่วยพรวนดินรากผักที่ปลูกจะยืดตัวไปหาแหล่งอาหารก็คือในถังหมักด้วยตัวเอง ในรัศมี ๑ ถังต่อ ๑ ตารางเมตร เลยเรียกว่าแปลงผักบุฟเฟต์

๗.รูปแบบแปลงผักดัดแปลงให้สวยงาม ผักที่ปลูกให้มีความหลากหลายจะช่วยไล่แมลงไปในตัว "กินทุกอย่างที่ปลูก ปลูกทุกอย่างที่กิน"